Wist je dat je niet hoeft te wachten tot na je belastingaangifte om geld terug te krijgen? Met een voorlopige aanslag kun je je verwachte teruggave maandelijks laten uitkeren. Andersom: als je verwacht te moeten bijbetalen, kun je gespreid betalen in plaats van een grote naheffing. Handig, maar lang niet iedereen maakt er gebruik van.
Wat is een voorlopige aanslag?
Een voorlopige aanslag is een schatting van de Belastingdienst van wat je over het lopende jaar moet betalen of terugkrijgt. Het is een soort voorschot — achteraf wordt het verrekend met je definitieve aanslag na de belastingaangifte.
De Belastingdienst stuurt soms automatisch een voorlopige aanslag, bijvoorbeeld als je vorig jaar een forse teruggave had. Maar je kunt er ook zelf om vragen als je situatie verandert.
Wanneer is een voorlopige aanslag slim?
Je krijgt geld terug
Als je recht hebt op een aanzienlijke teruggave — bijvoorbeeld door hypotheekrenteaftrek — kun je met een voorlopige aanslag dat bedrag maandelijks ontvangen in plaats van na je aangifte. Bij €3.000 teruggave is dat €250 per maand extra. Dat is direct besteedbaar inkomen.
Je moet bijbetalen
Ondernemers, zzp'ers en mensen met meerdere inkomstenbronnen moeten na de aangifte vaak bijbetalen. Met een voorlopige aanslag betaal je maandelijks een vast bedrag, waardoor je niet voor een verrassing komt te staan. Bovendien betaal je dan geen belastingrente — die loopt namelijk op als je pas bij de definitieve aanslag betaalt.
Je situatie verandert
Gekocht? Gescheiden? Begonnen als zzp'er? Een grote verandering in je financiële situatie is een goed moment om een voorlopige aanslag aan te vragen of aan te passen.
Hoe vraag je het aan?
Je kunt een voorlopige aanslag aanvragen of wijzigen via MijnBelastingdienst. Log in met DigiD en ga naar 'Verzoek of wijziging voorlopige aanslag'. Vul je verwachte inkomsten, aftrekposten en vermogen in. De Belastingdienst berekent dan wat je maandelijks ontvangt of betaalt.
Het hele proces duurt online zo'n tien minuten. De Belastingdienst verwerkt je verzoek meestal binnen acht weken, maar in de praktijk gaat het vaak sneller.
Voorlopige aanslag en belastingrente
Dit is een belangrijk punt dat veel mensen over het hoofd zien. Als je bij de definitieve aanslag een bedrag moet betalen, rekent de Belastingdienst belastingrente vanaf 1 juli van het jaar volgend op het belastingjaar. Die rente is niet misselijk — in 2026 rond de 7,5%.
Door een voorlopige aanslag te hebben, betaal je vooraf en voorkom je die rente. Het is in feite gratis geld dat je bespaart door op tijd te handelen.
Risico's en aandachtspunten
Het voornaamste risico is dat je schatting niet klopt. Schat je je inkomen te laag? Dan ontvang je te veel voorschot en moet je achteraf terugbetalen — met mogelijk belastingrente. Schat je te hoog? Dan heb je maandelijks minder netto, maar krijg je het verschil later terug.
Mijn advies: wees conservatief. Schat je aftrekposten iets lager dan je verwacht en je inkomen iets hoger. Dan zit je altijd goed en is de definitieve aanslag een meevaller in plaats van een tegenvaller.
Voorlopige aanslag voor ondernemers
Als ondernemer is een voorlopige aanslag bijna onmisbaar. Je hebt geen werkgever die loonheffing inhoudt, dus zonder voorlopige aanslag betaal je alles achteraf. Bij een goedlopende zaak kan dat om tienduizenden euro's gaan. Door maandelijks een vast bedrag te betalen, houd je controle over je cashflow.
Tip: vraag aan het begin van elk jaar een nieuwe voorlopige aanslag aan op basis van je verwachte winst. Pas deze halverwege het jaar aan als je verwachting wijzigt. Zo voorkom je grote afwijkingen.
Combinatie met andere aftrekposten
Je kunt alle bekende aftrekposten meenemen in je voorlopige aanslag. Dat geldt voor hypotheekrente, maar ook voor giften, alimentatie en specifieke zorgkosten. Hoe meer aftrekposten je hebt, hoe hoger je maandelijkse teruggave.
Let op: neem alleen aftrekposten mee waarvan je zeker weet dat je ze hebt. Een periodieke gift die je vijf jaar hebt vastgelegd is een zekerheid. Een eenmalige donatie die je misschien gaat doen, niet.
FAQ
Kan ik meerdere voorlopige aanslagen per jaar krijgen?
Ja, je kunt je voorlopige aanslag tussentijds wijzigen. De Belastingdienst verwerkt de wijziging en je ontvangt een nieuw maandbedrag.
Wat als ik mijn voorlopige aanslag niet kan betalen?
Neem contact op met de Belastingdienst voor een betalingsregeling. Ze zijn doorgaans bereid om in termijnen te werken, zeker als je proactief contact opneemt.
Is een voorlopige aanslag verplicht?
Nee, het is altijd vrijwillig. Maar als de Belastingdienst verwacht dat je moet bijbetalen, kan zij uit zichzelf een voorlopige aanslag opleggen.